Keuntungan & Kerugian Pertukaran Mata Wang Asing: Layanan Cukai

Pengenalan

Perniagaan yang mengimport atau mengeksport barangan, memegang akaun bank di luar negara, atau berurusan dengan pembekal/pelanggan dalam mata wang asing sering mengalami keuntungan atau kerugian pertukaran mata wang asing (FX). Adakah jumlah ini dikenakan cukai atau boleh ditolak?

Artikel ini menerangkan cara keuntungan/kerugian FX yang direalisasi dilayan untuk tujuan cukai pendapatan di Malaysia, kadar tukaran rasmi yang digunakan untuk pelaporan, serta interaksinya dengan elaun modal dan pendapatan luar negara. Objektifnya ialah memberikan gambaran yang tepat dan berhati-hati — layanan cukai FX bergantung pada jenis transaksi dan status pembayar cukai.

Layanan asas: pendapatan larasan perniagaan

Secara prinsip, dalam menentukan pendapatan larasan perniagaan, pelarasan dibuat kepada keuntungan/kerugian mengikut peraturan ACP 1967. Keuntungan atau kerugian FX yang direalisasi daripada urus niaga perniagaan diambil kira dalam pengiraan ini.

Sumber: KU 6/2015, §5.7 (R1).

Elaun modal: pinjaman asing untuk loji/jentera

Ketetapan Umum No. 6/2015 (§5.7) menetapkan layanan khusus bagi perbezaan tukaran mata wang asing daripada pinjaman asing yang membiayai pembelian loji atau jentera:

• Keuntungan FX daripada pinjaman tersebut ditolak daripada perbelanjaan yang layak (PYL);
• Kerugian FX ditambah kepada perbelanjaan yang layak (PYL);
• Pembayar cukai boleh memilih supaya keuntungan/kerugian tersebut ditolak atau ditambah daripada/ke kos asal aset.

Sumber: KU 6/2015, §5.7 (R1).

Kadar tukaran rasmi

Kadar tukaran untuk tujuan cukai datang daripada jadual yang disediakan Jabatan Akauntan Negara Malaysia (JANM) berasaskan kadar Bank Negara Malaysia (BNM).

Mulai Tahun Taksiran 2018, bagi pembayar cukai selain syarikat, perkongsian liabiliti terhad, badan amanah atau koperasi yang menerima pendapatan bukan dalam Ringgit Malaysia, kadar yang digunakan ialah kadar purata bulanan bagi bulan Disember.

Sumber: Lampiran C — Kadar Pertukaran Mata Wang Asing (Nota Borang), HASiL (R2).

Pendapatan luar negara yang diremitkan

Bagi pendapatan luar negara (FSI) yang diremitkan ke Malaysia, kadar tukaran pada tarikh peremitan pendapatan digunakan untuk pelaporan, dan ia berkaitan dengan tuntutan kredit cukai asing (Borang HK-8/HK-9).

Sumber: Nota Penerangan Borang B, YA 2025, HASiL (R3).

Pelaporan dalam penyata kewangan

Dalam penyata untung rugi (cth. Borang C syarikat), terdapat baris khusus:

• "Keuntungan pertukaran mata wang asing" di bawah pendapatan lain;
• "Kerugian pertukaran mata wang asing" di bawah perbelanjaan.

Sumber: Contoh Borang Nyata Syarikat, HASiL (R4).

Perkara yang masih menunggu pengesahan rasmi

• Ciri umum keuntungan/kerugian FX perniagaan di luar konteks elaun modal (cth. transaksi dagangan, akaun belum terima, kontrak hadapan) — layanan pendapatan hasil vs modal tidak diekstrak daripada sumber rasmi dalam semakan ini; sahkan daripada kes/Ketetapan Umum berkaitan sebelum membuat tuntutan.
• Kerugian FX yang tidak direalisasi (penilaian semula pada tarikh kunci kira-kira) — prinsip "direalisasi sahaja" disahkan khusus bagi PYL (R1); kegunaan umum belum disahkan.
• Kadar tukaran untuk pendapatan yang terakru di Malaysia vs diterima di Malaysia serta kes syarikat (kadar tempoh perakaunan) — R2 hanya memberi peraturan bagi bukan syarikat; bahagian syarikat belum dipetik.
• Interaksi e-Invois dengan kadar tukaran (Pendapatan Asing / Kadar Tukaran dalam Garis Panduan Spesifik) — belum disahkan dalam semakan ini.