Cukai Pendapatan Ejen & Komisen: Panduan Lengkap

Adakah komisen dikenakan cukai?

Komisen ialah pendapatan, dan pendapatan pada umumnya tertakluk kepada cukai pendapatan di Malaysia. Cara ia dilaporkan bergantung pada jenis hubungan anda dengan pihak yang membayar komisen:

• Ejen bebas yang menjalankan aktiviti perniagaan → pendapatan perniagaan (s.4(a) ACP).
• Pekerja yang menerima komisen dalam hubungan pekerja-majikan → pendapatan penggajian (s.4(b)/s.13 ACP).

Sumber: HASiL — T2025 Tanggungjawab Percukaian Individu (Perniagaan); Nota Penerangan Borang BE (eBE2026); T2026 Peniaga Bijak Cukai e-B (lihat bahagian Sumber rasmi).

Ejen bebas: pendapatan perniagaan (s.4(a))

HASiL mengiktiraf ejen insurans, hartanah dan pelancongan sebagai aktiviti perniagaan. Sekiranya anda bekerja sendiri sebagai ejen — hubungan ejen-prinsipel — pendapatan komisen anda dikelaskan sebagai pendapatan perniagaan di bawah s.4(a) ACP dan dilaporkan dalam Borang B (tarikh akhir 30 Jun; e-B 15 Julai).

Untuk membezakan ejen bebas daripada pekerja, lihat faktor-faktor seperti tahap kawalan, risiko dan penggunaan perkakasan sendiri — hubungan tuan-suruhan menandakan pekerjaan, manakala ejen-prinsipel menandakan perniagaan.

Sumber: HASiL — T2025 Tanggungjawab Percukaian Individu (Perniagaan); T2026 Peniaga Bijak Cukai e-B (lihat bahagian Sumber rasmi).

Pekerja yang menerima komisen: pendapatan penggajian (s.4(b)/13)

Jika anda menerima komisen dalam hubungan pekerjaan (cth. jurujual bergaji), komisen tersebut termasuk dalam pendapatan kasar penggajian di bawah s.13(1)(a) ACP. Ia dilaporkan sebagai penggajian dalam Borang BE (tarikh akhir 30 April; e-BE 15 Mei), termasuk dalam Borang EA, dan tertakluk kepada PCB.

Sumber: HASiL — Nota Penerangan Borang BE (eBE2026); T2025 Tanggungjawab Percukaian Individu (Perniagaan) (lihat bahagian Sumber rasmi).

Nota: komisen sekali-sekala tanpa ciri perniagaan boleh jatuh di bawah s.4(f) ACP — namun tiada contoh rasmi ditemui pada semakan ini, justeru artikel ini tidak membuat dakwaan spesifik tentangnya. Perkara ini masih menunggu pengesahan rasmi HASiL — semak semula dengan HASiL sebelum membuat keputusan.

Belanja yang boleh dituntut oleh ejen

Bagi ejen perniagaan, belanja boleh dituntut jika ia dibelanjakan sepenuhnya dan semata-mata untuk menghasilkan pendapatan (s.33(1) ACP) dalam tempoh asas. Belanja peribadi dan modal tidak dibenarkan (s.39 ACP), dan keraian tertakluk kepada s.38A ACP.

Sumber: HASiL — T2025 Tanggungjawab Percukaian Individu (Perniagaan); T2026 Peniaga Bijak Cukai e-B (lihat bahagian Sumber rasmi).

Rekod yang perlu disimpan

• Simpan rekod perniagaan selama 7 tahun (s.82 ACP).
• Borang CP58 ialah penyata pendapatan komisen/insentif daripada pembayar — simpan sebagai rujukan.
• e-Invois (s.82C ACP) dan TIN serta CP500 (ansuran) bagi pendapatan selain penggajian.

Sumber: HASiL — T2024 Slaid Pengenalan Cukai; T2021 Peniaga Bijak — Edisi Penerima Komisyen; T2025 Tanggungjawab Percukaian Individu (Perniagaan) (lihat bahagian Sumber rasmi).

Borang CP58 (s.83A)

Borang CP58 dikeluarkan oleh pembayar komisen/insentif kepada penerima. Kegagalan pembayar menyediakan CP58 merupakan kesalahan di bawah s.120(1)(b) ACP — denda RM200–RM20,000 atau penjara sehingga 6 bulan, atau kedua-duanya.

Sumber: HASiL — T2021 Peniaga Bijak — Edisi Penerima Komisyen (lihat bahagian Sumber rasmi).

Cukai pegangan 2% (s.107D)

Di bawah seksyen 107D ACP, pembayar yang merupakan syarikat (fail C/TN) mesti memotong 2% daripada bayaran tunai/bukan tunai kepada ejen, pengedar atau pengagih jika amaun bayaran melebihi RM100,000 pada tahun sebelum. Peruntukan ini berkuat kuasa mulai Tahun Taksiran 2022.

Penting: potongan 2% ini bukan cukai muktamad — ia merupakan pendahuluan (EPP) dan penerima melaporkan pendapatan penuh serta menuntut kredit bagi potongan tersebut.

Sumber: HASiL — T2025 Tatacara Pengisian e-B; T2024 Slaid Pengenalan Cukai (lihat bahagian Sumber rasmi).

Pelaporan dalam Borang Nyata

Ejen perniagaan melaporkan pendapatan kasar → belanja → pendapatan larasan, kemudian memasukkan angka tersebut dalam Borang Nyata (BNCP) mengikut kategori yang betul (B bagi perniagaan; BE bagi penggajian). Ansuran CP500 perlu diurus bagi pendapatan selain penggajian.

Sumber: HASiL — Program Memfail Borang Nyata (BN) Bagi Tahun 2026; T2025 Tanggungjawab Percukaian Individu (Perniagaan) (lihat bahagian Sumber rasmi).

Tidak diliputi setakat tarikh semakan

• Interaksi CP58 vs e-Invois untuk bayaran insentif kepada ejen (jenis dokumen e-Invois bagi komisen) tidak disahkan pada semakan ini — jangan perincikan jenis dokumen. Perkara ini masih menunggu pengesahan rasmi HASiL — semak semula dengan HASiL sebelum membuat keputusan.
• Kesan e-Invois terhadap rekod ejen (pengeluaran e-Invois bagi perkhidmatan ejen) — butiran khusus belum disahkan; rujuk garis panduan e-Invois. Perkara ini masih menunggu pengesahan rasmi HASiL — semak semula dengan HASiL sebelum membuat keputusan.
• Teks penuh s.107D, s.83A, s.33(1) dan s.39 belum dibaca semula daripada Akta pada semakan ini; hanya nama seksyen disahkan. Perkara ini masih menunggu pengesahan rasmi HASiL — semak semula dengan HASiL sebelum membuat keputusan.

Soalan Lazim (FAQ)

S. Saya ejen insurans bebas — borang apa yang perlu saya gunakan? J. Pendapatan perniagaan ejen bebas dilaporkan dalam Borang B (30 Jun; e-B 15 Julai). Jika anda menerima komisen sebagai pekerja, ia dilaporkan dalam Borang BE (30 April; e-BE 15 Mei).

S. Apakah hubungan ejen-prinsipel vs tuan-suruhan? J. Ejen-prinsipel menandakan bekerja sendiri (perniagaan — s.4(a)); tuan-suruhan menandakan pekerjaan (s.4(b)/13). Faktor: kawalan, risiko, perkakasan.

S. Apakah cukai pegangan 2% s.107D? J. Potongan 2% oleh syarikat ke atas bayaran kepada ejen/pengedar/pengagih melebihi RM100,000 pada tahun sebelum. Ia bukan cukai muktamad — anda melaporkan pendapatan penuh dan menuntut kredit.

S. Berapa lama perlu simpan rekod? J. 7 tahun (s.82 ACP), termasuk Borang CP58.

S. Apakah CP500? J. Instrumen bayaran pendahuluan bagi individu yang menerima pendapatan selain penggajian — minimum RM300, 6 ansuran dwi-bulanan bermula Mac.

Glosari

• s.4(a) ACP — pendapatan daripada perniagaan.
• s.4(b)/s.13 ACP — pendapatan daripada penggajian.
• s.107D ACP — cukai pegangan 2% ke atas bayaran kepada ejen/pengedar/pengagih.
• CP58 — penyata pendapatan komisen/insentif daripada pembayar (s.83A).
• CP500 — ansuran bayaran pendahuluan cukai.
• EPP — potongan pendahuluan (bukan muktamad).
• BNCP — Borang Nyata Cukai Pendapatan.