Perbezaan Borang BE dan Borang B — borang mana yang perlu anda gunakan?

Apa itu Borang BE dan Borang B?

Setiap tahun, ramai rakyat Malaysia perlu memfailkan Borang Nyata Cukai Pendapatan (BNCP) kepada Lembaga Hasil Dalam Negeri Malaysia (HASiL). BNCP ialah borang yang mengisytiharkan pendapatan anda untuk satu tahun taksiran (YA).

Dua borang paling biasa untuk individu ialah:

Borang	Untuk siapa
Borang BE	Individu yang TIDAK menjalankan perniagaan — contohnya penerima gaji, pencen, atau pendapatan lain seperti sewa.
Borang B	Individu yang menjalankan perniagaan — termasuk mereka yang ada gaji dan sekaligus menjalankan perniagaan.

Sumber: Soalan Lazim (Individu) HASiL, Q11 — lihat bahagian Sumber rasmi di bawah.

Ada juga borang lain untuk keadaan khusus: Borang M untuk individu tidak pemastautin, Borang BT untuk Pekerja Berpengetahuan/Berkepakaran (pemastautin), dan Borang MT untuk Pekerja Berpengetahuan (tidak pemastautin). Bagi kebanyakan orang, pilihan utama ialah BE atau B.

Kenapa memilih borang yang betul itu penting?

1. Borang yang salah boleh melambatkan pemprosesan dan menyebabkan HASiL meminta penjelasan.
2. Tarikh akhir berbeza antara BE dan B — terlepas tarikh akhir boleh membawa kepada penalti.
3. Borang B memerlukan maklumat perniagaan (penyata kewangan, rekod jualan, dsb.) yang tidak diperlukan dalam Borang BE.

Bagaimana menentukan: soalan mudah

Tanya diri anda satu soalan utama:

• Jika Ya → Borang B (walaupun anda juga ada gaji).
• Jika Tidak → Borang BE (contohnya hanya gaji, pencen, atau sewa).

Apa maksud “menjalankan perniagaan”? Secara umumnya, ia merangkumi aktiviti dagangan, perkhidmatan, pengeluaran, atau sebarang aktiviti yang dijalankan secara aktif untuk menjana untung. Ini termasuk kerja bebas (freelance), perniagaan dalam talian, jualan atas tempahan, dan aktiviti gig. Panduan umum ini bukan takrifan undang-undang. Jika anda tidak pasti sama ada aktiviti anda dikira sebagai perniagaan, semak dengan HASiL — jangan meneka.

Tarikh akhir pemfailan

Borang	Manual (atas kertas)	e-Filing (dalam talian)
Borang BE	30 April	15 Mei (e-BE)
Borang B	30 Jun	15 Julai (e-B)

Sumber: HASiL – Lapor Pendapatan & Tempoh Melapor (lihat Sumber rasmi).

Cara memfailkan

• Dalam talian (disyorkan): e-Filing melalui portal MyTax (mytax.hasil.gov.my). Aktifkan akaun MyTax anda (e-CP55D / e-KYC) sebelum musim pemfailan.
• Secara manual: Muat turun borang dari laman HASiL, lengkapkan, dan hantar ke cawangan HASiL.

Sumber: HASiL – Lapor Pendapatan; HASiL – Muat Turun Borang Individu.

Contoh mudah

1. Aiman bekerja sebagai jurutera bergaji. Dia tidak menjalankan perniagaan. → Borang BE.
2. Sarah bekerja sebagai guru dan menjual kuih atas tempahan dari rumah. Aktiviti jualan kuih boleh dikira sebagai perniagaan. → Borang B (pendapatan gaji + pendapatan perniagaan).
3. Encik Lim sudah bersara dan menerima pendapatan sewa daripada sebuah rumah. Dia tidak menjalankan perniagaan. → Borang BE. Nota: pendapatan sewa boleh menjadi perkara yang berbeza jika ia dijalankan sebagai aktiviti perniagaan — sahkan dengan HASiL.

Soalan Lazim (FAQ)

Saya ada dua pekerjaan, kedua-duanya bergaji. Borang apa?

Borang BE — tiada aktiviti perniagaan.

Saya bekerja tetap tetapi ada projek sampingan (freelance) semasa cuti?

Jika aktiviti itu dikira sebagai perniagaan, anda perlu menggunakan Borang B. Sahkan klasifikasi dengan HASiL jika tidak pasti.

Suami isteri — taksiran bersama atau berasingan?

Taksiran bersama (joint assessment) dan berasingan (separate assessment) mempunyai peraturan tersendiri. Rujuk FAQ HASiL (Q11) dan semak dengan HASiL; pilihan borang boleh berbeza mengikut keadaan.

Apa jadi jika saya lewat memfailkan?

HASiL boleh mengenakan penalti. Kadar dan jumlah penalti tertakluk kepada undang-undang dan keadaan — elakkan kelewatan dengan memfailkan lebih awal.

Bolehkah saya tukar daripada BE kepada B jika saya tersilap?

Jika anda mendapati kesilapan, hubungi HASiL secepat mungkin. Pindaan borang ada peraturan tersendiri — rujuk Soalan Lazim HASiL (Q18).

Glosari

• BNCP — Borang Nyata Cukai Pendapatan; borang rasmi untuk mengisytiharkan pendapatan.
• Tahun taksiran (YA) — tahun yang berkaitan dengan pendapatan yang dilaporkan.
• e-Filing — sistem pemfailan dalam talian melalui MyTax.
• e-BE / e-B — versi elektronik Borang BE / Borang B.
• MyTax — portal perkhidmatan cukai HASiL (mytax.hasil.gov.my).
• Pemastautin — status kediaman yang mempengaruhi cara anda dikenakan cukai.